خودت را گول نزن

admin ۵:۵۵ ب.ظ ۰

[۱۴] امام علی علیه السلام در پاسخ کسیکه تقاضای موعظه کرد فرمود : [۱۵] ازکسانی مباش که بدون عمل امید سعادت آخرت را دارند و توبه را با آرزوهای دراز تاخیر می اندازند [۱۶] درباره دنیا همچون زاهدان سخن می گویند ولی همچون دنیا پرستان عمل می کنند . [۱] هرگاه چیزی از دنیا به او برسد سیر نمی شود و اگر نرسد قانع نخواهد شد از شکر آنچه به او داده شده عاجز است [۲] ولی باز هم فزونی می طلبد دیگران را از کار بد نهی می کند اما خود نهی نمی پذیرد به دیگران امر می کند اما خودش عمل نمی کند [۳] نیکان را دوست می دارد اما عمل آنها را انجام نمی دهد گنهکاران را دشمن می دارد اما خود یکی از آنها است [۴] مرگ را به خاطر زیادی گناهانش مکروه می شمارد اما خود به آنچه مرگ را به خاطر آن ناخوش می دارد ادامه می دهد [۵] اگر بیمار شود پشیمان می گردد و اگر تندرست باشد احساس امنیت میکند و به لهو می پردازد به هنگام سلامت مغرور است [۶] و به هنگام گرفتاری ناامید. اگر بلائیبه او برسد همچون بیچارگان دعا می کند [۷] و اگر آسایش و وسعت به او برسد همچون مغروران از خدای روی می گرداند . نفس او را در امور دنیا به انجام آنچه گمان دارد وادار می کند [۸] ولی در امور آخرت به آنچه یقین دارد اعتنا نمی کند بر دیگران به کمتر از گناه خود می ترسد و برای خویش بیشتر از آنچه عمل کرده امید دارد . [۹] اگر بی نیاز شود مغرور و مفتون می گردد و اگر فقیر شود نومید و سست می شود [۱۰] در عمل کوتاهی می کند و در سؤال مبالغه هرگاه شهوتی بر او عارض شود گناه را جلو می اندازد و توبه را تاخیر [۱۱] و اگر محنتی به او برسد صبر و شکیبائی را بکلی از دست می دهد [۱۲] عبرت آموختن را توصیف می کند ولی خود عبرت نمی گیرد موعظه بسیار می کند اما خود موعظه نمی پذیرد [۱۳] سخن بسیار می گوید اما عمل کم می کند . برایدنی ای فانی کوشش فراوان دارد [۱۴] ولی برای آخرت باقی مسامحه کار است . غنیمت را غرامت می بیند و غرامت را غنیمت [ و آنچه در راه خدا انفاق می کند در نظر او غرامت است و آنچه در راه معصیت خرج می کند غنیمت ] [۱۵] از مرگ می ترسد ولی فرصتها را از دست می دهد[۱۶] از دیگران معصیت های کوچک را بزرگ می شمارد در حالیکه بزرگتر از آن را از خود ناچیز به حساب می آورد [۱۷] طاعتی را که اگر دیگران انجام دهد کوچک می شمرد از خودش بزرگ می داند . او به مردم ایراد می گیرد اما با خودش مجامله می کند [۱۸] لهو و لعب با ثروتمندان نزد او از ذکر خدا با فقیران محبوبتر است به نفع خود بر زیان دیگران حکم می کند . [۱] اما هرگز به زیان خود به نفع دیگران حکم نمی کند دیگران را هدایت می کند و خود را گمراه می سازد . مردم از او اطاعت می کنند و او مخالفت می ورزد [۲] حق خود را می گیرد ولی حق دیگران را نمی پردازد از مردم در آنچه معصیت خدا نیست می ترسد ولی از خدا در ستم کردن بر مردم نمی ترسد . سیدرضی می گوید : اگر در این کتاب جز این کلام نبود برای اندرز و موعظه و بینائی بینندگان و عبرت ناظران کافی بود .

ازکسانی مباش که بدون عمل امید سعادت آخرت را دارند

۱۵۰ - [۱۴] وقال [ع ] لرجل ساله ان یعظه : [۱۵] لا تکن ممن یرجو الاخره بغیر العمل و یرجی التوبه بطول الامل ، [۱۶] یقول فی الدنیا بقول الزاهدین ، و یعمل فیها بعلم الراغبین ، [ نهج البلاغه م ۳۲ ] [۱] ان اعطی منها لم یشبع ، و ان منع منها لم یقنع ، یعجز عن شکر ما اوتی ، [۲] و یبتغی الزیاده فیما بقی ، ینهی و لا ینتهی ، و یامر بما لا یاتی ، [۳] یحب الصالحین لا یعمل عملهم ، و یبغض المذنبین و هو احدهم ، [۴] یکره الموت لکثره ذنوبه ، و یقیم علی ما یکره الموت من اجله ، [۵] ان سقم ظل نادما ، و ان صح امن لاهیا ، یعجب بنفسه اذا عوفی ، [۶] و یقنط اذا ابتلی ، ان اصابه بلاء دعا مضطرا ، [۷] و ان ناله رخاء اعرض مغترا ، تغلبه نفسه علی ما یظن ، [۸] و لا یغلبها علی ما یستیقن ، یخاف علی غیره بادنی من ذنبه ، و یرجو لنفسه باکثر من عمله ، [۹] ان استغنی بطر و فتن ، و ان افتقر قنط ووهن ،[۱۰] یقصر اذا عمل ، و یبالغ اذا سال ، [۱۱] ان عرضت له شهوه اسلف المعصیه ، و سوف التوبه ، و ان عرته محنه انفرج عن شرائط المله [۱۲] یصف العبره و لا یعتبر ، و یبالغ فی الموعظه و لا یتعظ ، [۱۳] فهو بالقول مدل ، و من العمل مقل ، ینافس فیما یفنی ، [۱۴] و یسامح فیما یبقی یری الغنم مغرما و الغرم مغنما ، [۱۵] یخشی الموت ، و لا یبادر الفوت ، [۱۶] یستعظم من معصیه غیره ما یستقل اکثر منه من نفسه ، [۱۷] و یستکثر من طاعته ما یحقره من طاعه غیره ، فهو علی الناس طاعن ، و لنفسه مداهن ، [۱۸] اللهو مع الاغنیاء احب الیه من الذکر مع الفقراء ، یحکم علی غیره لنفسه ، [۱] و لا یحکم علیها لغیره ، یرشد غیره و یغوی نفسه ، فهو یطاع و یعصی ، [۲] و یتسوفی و لا یوفی ، و یخشی الخلق فی غیر ربه و لا یخشی ربه فی خلقه قال الرضی : و لو لم یکن فی هذا الکتاب الا هذا الکلام لکفی به موعظه ناجعه ، و حکمه بالغه ، و بصیره لمبصر ، و عبره لناظر مفکر

گروه دین و اندیشه تبیان_رضاسلطانی

ویرایش بهشت مسلمین

فرستادن دیدگاه »

عضویت در خبرنامه

مطالب جدید بهشت مسلمین در ایمیل شما

به ما بپیوندیـــــد